Oss

Onze Lieve Vrouwe Onbevlekt Ontvangen kerk

Nieuwe plannen voor een Maarschalkerweerd-orgel.

"Het grote orgel in onze kerk ziet er monumentaal uit en dat is het ook, althans van buiten. Van binnen is het al lang aan een grondige restauratie toe. Een offerte van alles wat er aan moest gebeuren beliep ruim € 200.000,-. Dat was even schrikken voor het kerkbestuur. Er zijn toen deskundigen van de Katholieke Klokken- en Orgelraad ingeschakeld. Zij achten het pijpwerk van het bestaande orgel van zo geringe kwaliteit (het merendeel stamt van net na de oorlog) dat het niet verantwoord is daar nog zoveel geld in te steken. Het zou beter zijn een bestaand orgel van kwaliteit uit een kerk die gesloten is, in onze bestaande kast in te bouwen. Dat is niet goedkoper, zelfs duurder (vanwege de manuren die gemoeid zijn met afbraak en opbouw), maar dan zouden we wel weer een kwalitatief goed orgel hebben waarmee we heel lang vooruit kunnen.
Een dergelijk orgel is nu beschikbaar in Bilthoven. Het is een Maarschalkerweerd-orgel. Maarschalkerweerd is een bekende orgelbouwer uit dezelfde tijd dat onze kerk gebouwd is. Het beoogde orgel uit Bilthoven is van 1872, oorspronkelijk gebouwd voor de Dominicuskerk in Utrecht.
Het mooie is dat ons koororgel (een rijksmonument) vóór in de kerk ook een Maarschalkerweerd-orgel is.
We kunnen het orgel verwerven en we willen dat ook graag. De aankoopprijs is niet direct het probleem maar wel de kosten die er verder mee gemoeid zijn. Toch zullen we iets moeten doen, wil het instrument dat we nu hebben niet langzaam verloederen.

Als u ons wil steunen zijn alle giften welkom op bankrekening 14.04.05.682
t.n.v. Kerkbestuur H. Willibrordus met vermelding 'orgelfonds' ".

Het Maarschalkerweerd-orgel (1872) Bilthoven:

In 1872 bouwde Maarschalkerweerd een nieuw orgel voor de Utrechtse Dominicuskerk aan de Mariaplaats. Richard Hol speelde het orgel in. In 1891 bouwde Maarschalkerweerd het orgel om. De oorspronkelijke zijkantbespeling werd gewijzigd. Er kwam een vrijstaande mechanische speeltafel midden voor het orgel met een barkermachine voor het hoofdwerk. De Dominicuskerk is in 1940 afgebroken, en het orgel vond een nieuwe plaats in de Sint Barbarakerk te Bunnik. In 1964 besloot men in Bunnik een nieuw orgel te laten bouwen. De firma Vermeulen uit Alkmaar plaatste het instrument toen over naar Bilthoven, restaureerde het, en voorzag het van een nieuw modern front, ontworpen door mevrouw Bauer. Ook wijzigde men de dispositie: de Fernfluit 8' en Viola di Gamba 8' werden vervangen door een Superoctaaf en een Superquint, en op het pedaal verviel de Violon 8' ten gunste van een Superoctaaf 2'. De bas van de Bourdon 16' werd verwijderd en er werd koppeling tussen het pedaal en het bovenklavier aangelegd. De Dulciaan werd vervangen door een ander exemplaar, en de Bazuin werd gewijzigd van doorslaand in opslaand. Adviseur bij deze werkzaamheden was dr. P.J. de Bruyn namens de KKOR. Op zondag 12 april 1964 is het orgel in Bilthoven in gebruik genomen met een concert door Albert de Klerk. In 1990 werd het door Flentrop gereviseerd. In 2007 is de Sint Laurenskerk gesloten. Het orgel is voorlopig blijven staan. In 2012 zal het kerkgebouw worden afgebroken. Na het afscheidsconcert van 18 maart 2012 wordt het orgel opgeslagen. Het is gekocht door de Sint-Willibrordusparochie in Oss.

Info en foto Piet Bron
Huidige dispositie

Hoofdwerk C-f''' Positief Pedaal C-d'
Bourdon 16'
Prestant 8'
Roerfluit 8'
Violon 8'
Octaaf 4'
Fluit 4'
Quintfluit 3'
Octaaf 2'
Mixtuur II-III
Cornet V
Trompet 8'
Prestant 8'
Holpijp 8'
Quintadeen 8'
Prestant 4'
Roerfluit 4'
Superoctaaf 2'
Superquint 1 1/3'
Dulciaan 8'
Prestant 16'
Subbas 16'
Octaaf 8'
Octaaf 4'
Superoctaaf 2'
Bazuin 16'
Trombone 8'

3 koppels
Toetstractuur mechanisch.
Registertractuur mechanisch.
Windlade(n) sleeplade.
Temperatuur evenredig zwevend.



Het L. Verschueren-orgel (1950)

Het orgel bevat ouder materiaal: pijpwerk uit 1897 van Eberhard F. Walcker.

0000

In de nieuwgebouwde kerk (1857-1859) werd het oude orgel uit de afgebroken Willibrorduskerk geplaatst. In 1880 ontwierp Goossens een nieuwe neogotische kas voor dit orgel. Eberhard F. Walcker & Cie bouwde in deze kas in 1897 een tweemanuaals orgel met vrij pedaal met een pneumatische tractuur als opus 814. De niet-sprekende frontpijpen van Adrianus Kuijte uit 1880 bleven hierbij behouden. Het orgel had diverse hoogdruk-registers. Op 24 en 25 oktober 1897 is het in gebruik genomen met bespelingen door W.I. Reiniers uit Tilburg, Gelpke Aken en P.A. Verheijen uit Amsterdam.

De oorspronkelijke dispositie van Walcker uit 1897 luidde:
Hoofdwerk C-g''' Schwell Pedaal C-f' koppelingen e.d.
Bourdon 16'
Prinzipal 8'
Bourdon 8'
Viola di Gamba 8'
Gemshoorn 8'
Octaaf 4'
Roerfluit 4'
Mixtuur V sterk
Stentor-Soloflöte 8', Fluit 8'
Dolce 8'
Trompet 8'
Viool Prinzipal 8'
Lieblich Gedackt 8'
Conzerfluit 8'
Salicional 8'
Clarinette 8'
Aeoline 8'
Voix Celeste 8'
Flute Douce 4
Cornet III-V sterk
Stentor-Sologamba 8'
Subbass 16'
Open Bass 16'

Gedekt Bas 16'

Posaunenbass 16'

Open Bass 8'

Violoncello 8'.
3 koppelingen. Combinatietrede p - mf - tutti.

Pneumatische tractuur.

Valckx & Van Kouteren wijzigden het instrument in 1927.

In 1950 werd het orgel door Verschueren volledig omgebouwd en uitgebreid met een rugpositief. Het bestaande werk was in slechte staat, en had te lijden onder de houtworm. De frontpijpen van Kuijte zijn vervangen door nieuwe sprekende exemplaren. Van het instrument van Walcker is een kleine 500 pijpen bewaard gebleven. Adviseurs bij de verbouwing waren prof.dr. A. Smijers en Hub. Houët. Deze laatste verzorgde ook de bespeling bij de ingebruikname op 8 oktober 1950. Het opusnummer van Verschueren is 227. In 1988 werd gestart met fondswerving voor een restauratie van het orgel. In 1993 werd echter besloten slechts een grote opknapbeurt uit te laten voeren door John Blummel, waardoor het orgel weer bespeelbaar werd. De werkzaamheden werden afgerond met een heringebruikneming op 8 december 1993. John Blummel heeft het orgel nog steeds in onderhoud.

Dispositie

Hoofdwerk C-g''' Rugwerk Zwelwerk Pedaal C-f' koppelingen e.d.
Bourdon 16'
Prestant 8'
Roerfluit 8'
Octaaf 4'
Kwint 2 2/3'
Mixtuur IV-VI sterk
Trompet 8'
Bourdon 8'
Kwintadeen 8'

Octaaf 4
'
Roerfluit 4'

Octaaf 2'

Larigot 1 1/3'

Mixtuur IV sterk

Kromhoorn 8'
Tolkaan 8'
Holpijp 8'

Blokfluit 4'

Nazard 2 2/3'

Prestant 2'

Terts 1 3/5

Nachthoorn 1'

Scherp III-IV sterk

Hobo 8'

Tremulant
Prestantbas 16'
Subbas 16'
Octaaf 8'
Gedekt 8'
Prestant 4'
Pedaal Mixtuur IV sterk,
Bazuin 16'
Trompet 8'
Hoofdwerk-Zwelwerk
Hoofdwerk-Rugwerk

Rugwerk-Zwelwerk

Pedaal-Hoofdwerk

Pedaal-Rugwerk

Pedaal-Zwelwerk

Hoofdwerk-Zwelwerk 4
'
Vrije combinaties, Vaste combinaties.

Tractuur Electro-pneumatisch
Temperatuur Evenredig zwevend

Foto Piet Bron


Maarschalkerweerd & Zoon-koororgel (1891)


In 1891 leverde de firma Maarschalkerweerd & Zn. een orgel aan de Zusters van Liefde voor hun kloosterkapel aan het Gasthuisplein in Zwolle. Het orgel is na sluiting van het klooster door de Zusters aan de Grote Kerk in Oss geschonken. Dankzij een financiële gift van een anoniem gebleven parochiaan kon het orgel geheel worden gerestaureerd en opgebouwd in op het koor van de kerk. Op 29 oktober 1989 is het instrument ingewijd.

Dispositie

Bovenmanuaal C-f''' Ondermanuaal Pedaal C-f Koppelingen
Viola da Gamba 8' (vanaf c)
Fluit Dolce 8' (C-c)
Flûit Dolce 4' (vanaf c)
Fernfluit 8' (vanaf c)
Prestant 8'
Bourdon 8'

Fluit Travers 8'

Melofoon 4'
Aangehangen aan ondermanuaal.
Manuaalkoppel door trede.

Tractuur Mechanische sleepladen
Temperatuur Evenredig zwevend

 

 

De kerk

Het interieur van de kerk is absoluut een bezoek waard:

Het hoofdaltaar. Het interieur van de kerk is rijk aan glas-in-lood-ramen.

Gegevens orgel Piet Bron