Hooge Zwaluwe

Protestantse Kerk

Raadhuisstraat 3 - 4927 AM Hooge Zwaluwe---- google.nl/maps

Hooge Zwaluwe behoort tot de gemeente Drimmelen (NB) gelegen 13 km ten noorden van Breda. Via A27 of A16 naar A59, richting Made, afslag Hooge Zwaluwe.

Concerten

Zaterdag 8 september 2012: Open Monumentendag
10.00-17.00 uur: orgelbespelingen, afgewisseld met ensemblespel.

Zaterdag 20 oktober 2012:
's morgens: Excursie Brabantse Orgelfederatie
meer info volgt

 

Het Knipscheer-orgel (1865)

Knipscheer-orgel in Standaart kas. Foto Wim van der Ros

Korte geschiedenis van het orgel.

Het hoofdwerk van het orgel is oorspronkelijk door Knipscheer in 1865 gebouwd voor de Ned. Herv. Kerk te Noordwijk aan Zee. De kas van dat instrument is verloren gegaan. Het orgel is nu in de kas van A.Standaart uit Amsterdam geplaatst, die in 1911 dit pneumatisch instrument bouwde, nadat het oorspronkelijke van Oeckelen-orgel uit 1828 bij een grote brand in 1910 was vernield.

In 1987 werd aan Mense Ruiter Orgelmakers b.v. de opdracht gegeven tot restauratie naar de oorspronkelijk dispositie, en tot plaatsing van het Knipscheer-orgel in de bestaande fraaie en passende orgelkas van Standaart. De restauratie hield in:

- Windlade ontleden en geheel herstellen volgens oorspronkelijke vorm en materiaal gebruik;
- De aanwezige Standaart magazijnbalk repareren en aansluiten op de lade, en een nieuwe windmachine aanbrengen;
- De speelmechanieken herstellen in aanwezige vorm;
- Een nieuwe manuaalklaviatuur maken volgens oorspronkelijke Knipscheer vorm;
- Een nieuw pedaalklavier maken, met handhaving van de aanwezige orgelbank;
- De registermechaniek in goede functie brengen en de registerknoppen om de lessenaar heen bouwen;
- Een nieuwe Quint 3 maken naar mensuur en factuur van Octaaf 4 en Octaaf 2, ter vervanging van de Celeste;
- Het metalen pijpwerk opronden en naar de oorspronkelijke toonhoogte brengen. De houten pijpen opnieuw verlijmen;
- Het geheel intoneren naar de oorspronkelijke Knipscheer normen.

Daarnaast moest het werk zodanig worden uitgevoerd en voorbereid, dat in volgende fasen het orgel eenvoudig kon worden uitgebreid met een bovenwerk en een vrij pedaal. Het bovenwerk is door Mense Ruiter in 1990 toegevoegd. De oude frontpijpen bleken niet meer in een goed ogende staat te brengen. Daarom werden voor het front nieuwe pijpen gemaakt, die duidelijk moesten maken dat er weer een fris instrument in de orgelkas staat opgesteld. Deze pijpen werden bestemd sprekend te zijn in een toekomstig vrij pedaal. Enkele bestaande houten Bourdon pijpen werden voor dat doel ook al geplaatst.

Een vrij pedaal!
In 2005 zijn de drie vrije pedaal stemmen beschikbaar gekomen. De dispositie voor het pedaal is toen zoveel mogelijk gedetailleerd naar Knipscheer-factuur. Voor de Bourdon 16 vt is gebruik gemaakt van uit Standaart orgel afkomstige vurenhouten pijpen. Van de Octaaf 8 vt waren C - c0 reeds in het front aanwezig, de rest is nieuw, metaal, 90% tin. De Trompet 8 vt is geheel nieuw, koppen en stevels eiken, tongen koper, bekers metaal 70% tin, kopie van het Knipscheer-orgel te Noordwijk.

Op 16 oktober 2005 heeft Mense Ruiter het vrije pedaal opgeleverd. Dat gebeurde met een feestelijk concert. Adviseur was Aart Bergwerff. Het concert werd gegeven door de adviseur Aart Bergwerff en twee oud-Hooge Zwaluwnaren: Jan Opschoor en Ton Stevens.

Het Knipscheer orgel klinkt nu helemaal kompleet!

Dispositie 2005

Hoofdwerk C-f4	Bovenwerk:	Vrij pedaal C-d1	Koppels:
Prestant 8' Bourdon 8' (B/D) Viool 8' (D) Octaaf 4' Quint 3' Roerfluit 4' Octaaf 2' Cornet 4 st (D) Mixtuur 2-4 st	Prestant 8' (D) Holpijp 8' (B/D) Dwarsfluit 4' Gemshoorn 2'	Bourdon 16' Octaaf 8' Trompet 8'	BW - HW BW - Pedaal HW - Pedaal

 

De speeltafel

 

CD van het Knipscheer-orgel.

Op 16 oktober 2005 werd het complete Knipscheerorgel in Hooge Zwaluwe in gebruik genomen. Van het ingebruikname concert werden opnames gemaakt. Deze opnames zijn op CD gezet. Prelude in D van C.Ph.E. Bach, gespeeld door Aart Bergwerff tijdens het inspelingsconcert. Klik hier voor een geluidsfragment.
De CD kan besteld door een bestelling te sturen naar Webmaster[at]protestants-hooge-zwaluwe.nl. U krijgt dan een bericht met bestelinformatie. De CD kost EUR 12.50.

Kijk voor meer informatie op: http://www.protestants-hooge-zwaluwe.nl/Orgel/orgel.htm