Breda,
Breda,
Grote of Onze Lieve Vrouwekerk
----
- 1e Internationale Orgelconcours Breda 2012
Van donderdag 27 september t/m zaterdag 6 oktober 2012 vindt het Eerste Internationale Orgelconcours Breda plaats. Jonge professionele organisten uit geheel Europa zullen dan een week lang strijden voor een plaats in de finale die op 6 oktober op het Flentrop-orgel in de Grote Kerk van Breda wordt gehouden. Voor dit concours worden twee nieuwe composities door de in Parijs werkzame Libanese organist en componist Naji Hakim de Nederlandse componist Ad Wammes geschreven die door de kandidaten verplicht moeten worden voorgedragen.
De Stichting Internationaal Orgelconcours Breda wil met dit 3-jaarlijks terugkerende concours een nieuw aspect toevoegen aan het muzikale aanbod rond het unieke Flentrop-orgel in de Grote Kerk.
Op zondag 30 september 2012 wordt het Internationale Orgelconcours geopend met een groots concert in de Grote Kerk van Breda.De Stichting Internationaal Orgelconcours Breda wil met dit 3-jaarlijks terugkerende concours een nieuw aspect toevoegen aan het muzikale aanbod rond het unieke Flentrop-orgel in de Grote Kerk. In Daan Manneke heeft de stichting een waardig ambassadeur gevonden voor het concours in 2012. Als adviseur treedt op Dr. A.A.M.J. van Eck, organist-titulair van de Kathedrale Basiliek St. Bavo.
Het eerste orgelconcours is opgedragen aan Jaap Hillen, cantor-organist van de Grote Kerk van 1949 tot 2008 en drijvende kracht achter de totstandkoming van het grote 4-klaviers mechanische orgel in de Grote Kerk.
De composities voor het concours worden op uitnodiging van de stichting geschreven door de in Parijs werkzame Libanese organist en componist Naji Hakim en door de Nederlandse componist Ad Wammes.Maximaal 10 kandidaten zullen via een speciale toelatingsronde worden uitgenodigd om deel te nemen aan het internationale concours, dat zich zal afspelen rond de Flentrop-orgels in de Sacramentskerk en de Grote Kerk van Breda. De verrichtingen van de kandidaten zullen worden beoordeeld door een jury bestaande uit internationaal befaamde organisten. Tijdens de concoursweek vinden er een aantal concerten plaats, ondermeer door de juryleden.
De aanleiding tot dit nieuwe initiatief wordt gevormd door het 60-jarig bestaan van de orgelconcerten in de Grote Kerk in 2012 en door het 35-jarig bestaan van de Stichting Orgelconcerten Breda in 2013.
Bij gebleken succes zal het internationale orgelconcours elke 3 jaar plaatsvinden, zodat in 2018, in het kader van Brabant Culturele Hoofdstad, het concours voor de 3e keer plaatsvindt.
De stichting heeft tot doelstelling om dan tot de leidende concoursen in Europa te behoren.Voor meer informatie: www.orgelconcoursbreda.nl
''Het Monumentale orgel op de kaart''
het praktijkvoorbeeld van de Grote Kerk te Breda.
Tekst uitgesproken op de Openingsmanifestatie van de Nationale Orgeldag 2009 door Gerard Maters, voorzitter van de Stichting Orgelconcerten Breda en voorzitter van het district Noord-Brabant van de vm. KNOV, thans interim-voorzitter KVOK Noord-Brabant i.o.
Het orgel in de Grote Kerk te Breda is een typisch voorbeeld van hoe je een orgel op de kaart kunt zetten. Dat hier de opening van de Nationale Orgeldag 2009 plaatsvindt, is daarvan al een teken.Het proces om het orgel op de kaart te zetten is een proces van vele jaren van volharding. De enige manier om dit doel te bereiken is het als een bedrijfsmatige activiteit te zien, en in het bijzonder een marketing activiteit. De aspecten die daarbij een rol spelen worden meestal met de Engelse termen aangeduid, waardoor wij over de vier P’s van het marketing proces spreken. Zijn alle P’s optimaal ingevuld, dan moet dat wel tot succes leiden.
Een aantal van die termen zal ik aan de hand van een praktijkvoorbeeld toelichten.De eerste P gaat over “packaging”, de verpakking. Als u deze kerk bekijkt, zowel aan de buitenkant als aan de binnenkant, dan zult u het met mij eens zijn dat die verpakking hier dik in orde is.
De tweede P gaat over het “product” zelf, en met name de kwaliteit van het product en de mate waarin het product voorziet in een behoefte. Wat dat laatste betreft, een groot 4-klaviers instrument met de omvang zoals het orgel in de Grote Kerk, laat vrijwel geen wensen over en is geschikt voor alle soorten muziek en muziekstijlen. Dus dat zit wel goed.
De kwaliteit van het product is een ander geval. De Grote Kerk is al vele jaren geleden onttrokken aan de liturgische functie en de exploitatie is in handen gelegd van de Stichting Grote Kerk. Het grote orgel in de kerk is een verhuurargument geworden. Het is dus in het belang van de Stichting Grote Kerk dat het orgel te allen tijde bespeelbaar en in goede staat is. Zij is verantwoordelijk voor het reguliere onderhoud van het orgel.
Dan is er een tweede stichting, de Stichting Vrienden van het Orgel, het Jaap Hillen Fonds, dat fondsen beheert en werft voor de instandhouding van het orgel. Voor werkzaamheden die buiten het reguliere onderhoud vallen, zoals renovatie en restauratie, vervangingen en uitbreidingen. Het grote voordeel van deze constructie is dat het beschikbare geld ook alleen aan het orgel besteedt wordt, het kan niet door een verkeerde prioriteitstelling aan andere projecten worden toegekend.
Door de inzet van beide stichtingen is het orgel in de Grote Kerk in optimale conditie.De derde P is die van “Promotie”. Zijn de twee eerder genoemde aspecten een randvoorwaarde voor succes, met promotie moet het succes bereikt worden.
De promotie van het orgel wordt vrijwel geheel door de Stichting Orgelconcerten Breda gedaan. Zij promoot het orgel bij de lokale en regionale overheid, bij de media, kranten, tijdschriften, lokale en regionale radio en televisie, het bedrijfsleven en andere stichtingen en verenigingen op cultureel/muzikaal gebied. Internationale bekendheid is verkregen door contact te zoeken met geëigende kanalen, zoals dit jaar met het Karg-Elert Archief en de Max-Reger Gesellschaft, maar ook met bijv. de nabestaanden van overleden componisten als Jean Langlais, Olivier Messiaen en André Jolivet. Dat heeft geresulteerd in een brede internationale belangstelling, niet alleen van concertbezoekers, maar ook zeker van buitenlandse organisten.
Dan is er het jaarlijkse Orgelfestival in de zomermaanden. Elke week worden er concerten gegeven door top-organisten uit binnen- en buitenland. Deze concerten zijn van een zeer hoog artistiek niveau en trekken een bovengemiddeld aantal bezoekers.
Daarnaast wordt er jaarlijks medewerking verleend aan activiteiten van derden, ook al is het soms maar voor enkele minuten. Ik noem u een aantal voorbeelden: Eerste Bredase Cultuurnacht van januari dit jaar, een videoshow met live orgelmuziek - 1300 bezoekers, een lezing door Neelie Smit Kroes - ca. 400 bezoekers, een jubilarissen avond van Shell-Moerdijk - ca 300 bezoekers, een bijeenkomst van jonge managers - ca. 500 bezoekers.Wie nu nog iemand spreekt die van mening is dat de belangstelling voor het orgel tanende is, kan doorverwijzen naar Breda om te zien hoe het ook kan.
Alle info: http://www.stichtingorgelconcertenbreda.nl/
Het Flentrop-orgel (1969)
Flentrop Orgel (1969)
De orgelgeschiedenis van deze kerk gaat terug tot 1410. Zie: http://www.orgelland.nl/orgels/breda/historie.htm
Na de laatste restauratie van de kerk is het orgel in 2000 door Van den Heuvel Orgelbouw geheel gedemonteerd, schoongemaakt en hersteld. Het orgel heeft 53 stemmen, waarvan 9 tongwerken, 4 klavieren en pedaal.Dispositie:
Hoofdwerk Rugwerk Bovenwerk Borstwerk Pedaal
Prestant 8
Roerfluit 8
Octaaf 4
Quintadeen 4
Quint 3
Octaaf 2
Mixtuur IV-V
Scherp III-IV
Cornet V
Trompet 16
Trompet 8
Holpijp 8
Octaaf 4
Fluit 4
Octaaf 2
Quint 1 1/3
Mixtuur IV
Sexquialter II
Dulciaan 8
Tremulant
Prestant 8
Holpijp 8
Viola 8
Octaaf 4
Open fluit 4
Nasard 3
Fluit 2
Terts 1 3/5
Flageolet 1
Mixtuur IV
Schalmei 8
Hobo 8
Quintadeen 8
Prestant 4
Roerfluit 4
Gemshoorn 2
Quint 1 1/3
Cornet V
Vox Humana 8 B/D
TremulantKlokkenspel (24 tonen)
CimbelsternPrestant 16
Subbas 16
Octaaf 8
Gedekt 8
Roerquint 6
Octaaf 4
Nachthoorn 2
Mixtuur V
Bazuin 16
Trompet 8
Klaroen 4
het kabinet-orgel (foto WvdR)
